Netwerk Vrouwen FNV

Verslag Seminar Turkije 24 en 25 september 2016

Turkije1In het kader’ gewoon goed werk voor iedere vrouw’ vond in het weekend van 24 en 25 september het seminar plaats in Turkije, Istanbul. In dit project wordt met drie landen samengewerkt; Marokko, Turkije en Nederland. In juli hadden we een seminar in Rabat, Marokko en dit keer was Turkije aan de beurt. Het seminar werd georganiseerd door het vrouwen netwerk van de democratische vakbondsfederatie DISK en het vrouwen netwerk van één van de lidbonden Genel-Is.

 

 

Samen met Franny Parren die vanuit TIE nog een bijdrage levert en Fatma Kiymazaslan, lid van het Ledenparlement en betrokken bij de actie ‘Red de Zorg;, vertrokken we vrijdag 23 september richting Istanbul. Los van het seminar zelf en de ontmoeting met de Turkse vrouwen was ik ook erg benieuwd naar de situatie in Istanbul. Wat zouden we precies merken van de noodtoestand die nog steeds heerst en is afgeroepen en nu zelfs is verlengd.

 

Vrijdagavond was er afgesproken met  Turkse vakbondsactivisten waaronder Nebile Irmak Çetin (voorzitter van het Vrouwen Netwerk van de vakbond Genel Is en leider van één van de regionale secties) en Kivanc Eliacik (directeur afdeling Internationale zaken van DISK). Beide zijn erg actief in de vakbeweging Zij vertelden dat ze momenteel vaak worden gevolgd, hun huis wordt gefotografeerd en ze slapen ’s nachts in hun kleren. Ze verwachten ieder moment een inval. Ze zijn erg op hun hoede.

 

Turkije3Zaterdag hield Fatma haar presentatie voor het publiek van de vrouwennetwerk van DISK en Genel Is. Fatma vertelde over de actie ‘Red de zorg’, en droeg daarbij haar hesje waarop duidelijk de actie is afgebeeld. De zorgsector is een sector waar erg op wordt bezuinigd en waar van oudsher veel vrouwen werken. Sinds tien jaar geleden het ziekenfonds werd afgeschaft, moeten zorgverzekeraars met elkaar concurreren en maken per jaar miljarden winst . Markt werking in de zorg, heeft geleid dat het geld en winst leidend is geworden in plaats van mens en de zorg voor elkaar. Topbestuurders van zorgverzekeraars incasseren voor tonnen aan salaris. Dit is allemaal geld dat niet wordt besteed aan zorg. Daarnaast heeft dit stelsel ook geleid tot steeds meer administratieve rompslomp voor zorgverleners en steeds meer macht van de zorgverzekeraars.  Bij de invoering van de marktwerking werd ons voorgespiegeld dat de zorg goedkoper zou worden. Maar zowel de premies als het eigen risico zijn steeds verder opgelopen. Voor mensen met weinig geld wordt de zorg daarom steeds ontoegankelijker. Het afgelopen jaar heeft 10 procent van de Nederlanders zorg gemeden of uitgesteld omdat ze de kosten van het eigen risico te hoog vonden.

 

Voor chronisch zieken en gehandicapten zijn de zorgkosten de afgelopen vijf jaar zelfs verdubbeld. De kwaliteit van zorg holt nog steeds achteruit en er wordt enorm bezuinigd op personeel ‘minder handen aan bed’  waardoor de werkdruk voor het overgebleven personeel enorm toeneemt. Er wordt veel meer een beroep gedaan op mantelzorg wat van oudsher door met name vrouwen wordt uitgeoefend. Er is sprake van het overvragen van vrouwen, en we noemden het gekscherend ‘moderne slavernij’.

 

Turkije2Daarna werd door Gökay Akbulut, een linkse bondgenote uit Duitsland en actief bij Die Linke vertelt over de situatie in Duitsland. Eigenlijk is de situatie van de zorg net zo als in Nederland. Ook in Duitsland wordt op de zorgsector bezuinigd. De kwaliteit van zorg neemt af en de werkdruk neemt toe. Daarnaast worden de ziekenhuizen in Duitsland meer en meer geprivatiseerd dus ook daar draait het om het maken van winst.

 

Vanuit Turkije werd verhaald over dat er weinig veiligheid en zekerheid is binnen je werk. Er is bijv. geen verzekering voor werkloosheid. Er is sprake van het hebben van dubbele caseload. En de psychische en emotionele druk neemt toe. In Turkije heerst ook de druk van sociale normen van vrouwen op andere vrouwen.  In Nederland kennen we fenomeen ook (krabbemand effect) maar de druk lijkt nog groter in Turkije.

 

Turkije8

Zondag 25 september vond de 2de dag van het seminar plaats. Voor deze dag waren naast vakbondsleden ook leden van vrouwenorganisaties uitgenodigd. De Turkse vertegenwoordiger voor de Raad van Europa en parlementslid voor de oppositiepartij HDP, Filiz Kerestecioglu Demir was ook nog even aanwezig. Zij sprak de vrouwen toe en stak ze een hart onder de riem.

 

In Turkije is het een zonde als je lid bent van de vakbond. Religie krijgt steeds meer een prominente plek in de maatschappij en het is steeds lastiger om vrouwen actief te krijgen voor de vakbond.  Zij krijgen door de patriarche structuur/cultuur dit vaak te horen van hun man, hun vader, hun broer.  Het salaris van gescheiden vrouwen is bijv. lager dan dat van gehuwde vrouwen. En wat momenteel meer en meer aan de orde is, is dat vrouwen met hoofddoek eerder aan het werk komen dan vrouwen zonder hoofddoek. Vrouwen met hoofddoek voldoen aan het regeringsbeleid. Als alleenstaande vrouw krijg je het steeds lastiger omdat de druk toeneemt op het plaatje zoals een vrouw behoort te zijn.

 

Turkije5Verder kwam naar voren, een ander belangrijk actueel issue: de wet die in april 2016 is aangenomen; het aannemen en inzetten van uitzendkrachten. Er is steeds meer sprake van flexibele arbeid en flexibele krachten en vanwege de actuele vraag hebben wij op zondag verteld van de Nederlandse  Cao voor uitzendkrachten. In Turkije kent men nog geen uitzendbureaus of iets dergelijks maar dat gaat steeds meer komen. De flexibele krachten hebben bijv. een lager loon dan de vaste krachten. Er is alleen beleid van veiligheid voor de vaste werknemers en niet voor de flexibele krachten. Ook is er geen dekking voor ziektekosten en geen baangarantie na bevallingsverlof. Op basis van gender worden vrouwen nog steeds gediscrimineerd. Verschil tussen rechten van werknemers, tussen contractwerknemers en vaste krachten.

 

De vraag vanuit het publiek was hoe de vakbond om gaat met flexibele arbeidskrachten. Ook in Nederland is men nog teveel gericht op vaste banen en is nog niet een eenduidig beleid gericht op flexibele arbeid.

 

Tot slot is er gesproken over de toenemende vijandigheid jegens vrouwen. Volgens de politiek moeten vrouwen minimaal 3 kinderen baren. Verder wordt er van vrouwen verwacht dat zij ‘gedwongen parttime werken’  want zij moeten voor de kinderen zorgen. En niet elke vrouw wordt hierbij gesteund door haar partner.

 

Het was een buitengewoon interessant seminar en uitwisseling van ervaringen. Flexibele arbeid en flexibele contracten kennen we zowel in Nederland, als in Turkije. Het is goed om hier een goed antwoord op te vinden in een verdere uitwisseling.

Turkije4